Premier Donald Tusk ogłosił właśnie znaczący krok w programie PERUN – 753 mln zł trafi na 29 innowacyjnych projektów dla polskiej armii. To element budowy „najsilniejszej armii w tej części świata” i sygnał zmiany w podejściu do modernizacji sił zbrojnych.

„My to wszystko mamy w naszym potencjale”

W czwartek podczas wydarzenia związanego z programem PERUN premier Donald Tusk wyraźnie zaznaczył nowy kierunek:

Jako premier już nie chcę słuchać, jak bardzo potrzebujemy broni od naszych zachodnich sojuszników, bo ona jest nowoczesna. Albo – cieszę się z tego, ale nie chcę już dłużej o tym słuchać – że Ukraińcy potrafią, a inni na świecie nie potrafią skutecznie operować dronami. Że Chińcycy wszystkich wyprzedzili, jeśli chodzi o stosowanie sztucznej inteligencji na potencjalnym polu walki. My to wszystko mamy w naszym potencjale.

Tusk podkreślił, że program PERUN ma uwolnić ten potencjał. Na 29 projektów przeznaczono z jego budżetu 753 mln zł. Premier określił je jako „przełomowe” dla polskiej nauki i przemysłu obronnego.

PERUN – finansowanie polskich technologii obronnych

Program PERUN został uruchomiony przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR). Jego celem jest finansowanie badań naukowych i prac rozwojowych na potrzeby systemu obronności państwa. Inicjatywa powstała w odpowiedzi na zapotrzebowanie zgłaszane głównie przez Ministerstwo Obrony Narodowej i inne instytucje odpowiedzialne za bezpieczeństwo. PERUN obejmuje 15 obszarów tematycznych – od nowych systemów uzbrojenia, przez technologie bezzałogowe i cyberbezpieczeństwo, po systemy obserwacji, rozpoznania i ochronę żołnierzy. Wsparcie mogą otrzymać zarówno jednostki naukowe, jak i przedsiębiorstwa oraz konsorcja naukowo-przemysłowe.

NCBR planuje przeznaczyć na program ok. 3 mld zł w perspektywie kilku lat. Pierwszy konkurs ogłoszono pod koniec 2023 r., a w 2025 i 2026 r. rozpoczęto podpisywanie umów z wybranymi wykonawcami. Według stanu na koniec marca 2026 r. rozstrzygnięto osiem z piętnastu obszarów tematycznych. Łączna wartość podpisanych wówczas umów wynosiła blisko 373 mln zł. Kolejne rozstrzygnięcia są ogłaszane sukcesywnie.

Rekordowe wydatki na obronność

Premier przypomniał, że Polska przeznacza na obronność 5%, a faktycznie nawet 7% budżetu państwa. – Mamy też gigantyczne wsparcie ze środków europejskich, np. SAFE – dodał. Tusk zaznaczył, że pozycja Polski w NATO i Unii Europejskiej skłania sojuszników do aktywnego wsparcia na wschodniej flance.

Strategiczna pozycja a polityczne wpływy

Polska stała się militarnym i logistycznym centrum wschodniej flanki NATO. Jak wynika z analizy Pulsu Biznesu, wciąż jednak nie przekłada to się w pełni na proporcjonalne wpływy polityczne i gospodarcze. Prof. Andrew Michta, gość podcastu Pulsu Biznesu, wskazuje, że Polska pełni kluczową rolę jako brama do państw bałtyckich, zaplecze logistyczne Ukrainy oraz korytarz, przez który w razie kryzysu musiałoby nadejść wsparcie z Zachodu. Porównuje dzisiejszą pozycję Polski do znaczenia Republiki Federalnej Niemiec w okresie zimnej wojny. Aby utrzymać tę pozycję, potrzebna jest polityka wykraczająca poza kadencję jednego rządu.

PERUN odpowiedzią na potrzebę własnych zdolności

Program ma przyspieszyć opracowanie i wdrażanie innowacyjnych technologii dla Sił Zbrojnych RP i innych służb odpowiedzialnych za bezpieczeństwo. 753 mln zł na 29 projektów to jedna z największych transz w historii programu. Premier zakończył apelem: „Niech to będzie lekcja dla wszystkich tych w Polsce i poza Polską, którzy uważają, że konflikt, chaos i przemoc to sposób na życie. Niech zrozumieją, że tylko wspólna, cierpliwa i konsekwentna praca może przynieść dobre efekty.”

Kolejne rozstrzygnięcia konkursów w pozostałych obszarach tematycznych PERUN są ogłaszane sukcesywnie przez NCBR, który kontynuuje podpisywanie umów z wybranymi wykonawcami.