Komisja Europejska dała zielone światło dla kolejnej transzy pieniędzy dla Polski z Krajowego Planu Odbudowy. W poniedziałek ogłoszono pozytywną ocenę piątego wniosku o płatność na kwotę 7,9 mld euro (ok. 33 mld zł). To efekt realizacji konkretnych reform i inwestycji – w tym programu laptopów dla nauczycieli oraz zakupu dziesiątek nowych tramwajów.

Rekordowy wniosek: 7,9 mld euro na drodze

Polska złożyła piąty wniosek o płatność w ramach KPO 19 czerwca 2026 r. System wypłat opiera się na rozliczaniu zobowiązań – dopiero po wdrożeniu reform i projektów Komisja zatwierdza środki. Tym razem Bruksela uznała, że wszystkie warunki zostały spełnione.

Zatwierdzenie wniosku zwiększa łączną kwotę wypłaconą Polsce z funduszu odbudowy do 42 mld euro, co stanowi 76,85% całej puli przewidzianej w KPO. Do końca roku Polska musi jeszcze złożyć ostatnie wnioski – KE czeka na nie do 30 września 2026 r.

Laptopy i tramwaje – co obejmuje piąty wniosek?

Kluczowym elementem piątej transzy był program „Laptop dla nauczyciela”. Jak podkreśliła KE w komunikacie, bon o wartości 2,5 tys. zł otrzymało już ponad 500 tys. nauczycieli – to przeszło 65% całej kadry pedagogicznej w kraju. Dodatkowo 16,5 tys. szkół podstawowych i średnich zostało wyposażonych w nowe laptopy i tablety do celów edukacyjnych. Celem tych działań było wzmocnienie odporności placówek na zakłócenia takie jak pandemia COVID-19, gdy lekcje prowadzono zdalnie.

Drugą dużą inwestycją jest zakup 88 nowoczesnych tramwajów dla trzech miast: Krakowa, Poznania i Wrocławia. Środki z KPO zasilą też projekty związane z inteligentną infrastrukturą przesyłu energii elektrycznej, w tym rozwój centrum danych dla rynku energii.

W ramach wniosku Polska przyjęła także ustawę o działalności kosmicznej, która ma promować wykorzystanie danych satelitarnych, oraz nowelizację Prawa energetycznego. Nowe przepisy wprowadzają jednolite zasady przyłączania do sieci elektroenergetycznej w całym kraju, nakazują publikację danych o dostępnej zdolności przyłączeniowej i umożliwiają elektroniczne składanie wniosków o przyłączenie.

Polska blisko pełnego wykorzystania KPO

Łączna pula funduszy dla Polski w ramach KPO wynosi 54,72 mld euro – z czego 25,28 mld euro to bezzwrotne dotacje, a 29,44 mld euro to preferencyjne pożyczki (pulę pożyczkową zmniejszono wcześniej z 34,5 mld euro). Jak poinformowało Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej, do tej pory w ramach programu podpisano ponad 1,1 mln umów o łącznej wartości ponad 232,4 mld zł, co stanowi 96,5% całej alokacji.

Resort podkreśla, że Polska jest blisko pełnego wykorzystania środków. Minister funduszy Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz zapewniała, że kraj zainwestuje 100% dostępnych pieniędzy, czyli około 240 mld zł. W piątek KE przyjęła też ostatnią rewizję polskiego KPO, która – zdaniem ministerstwa – ma znacząco ułatwić i usprawnić końcowe rozliczenie programu.

Co dalej?

Po pozytywnej ocenie Komisji Europejskiej piąty wniosek trafia teraz do oceny reprezentantów państw członkowskich. Mają na to miesiąc, a ostateczną decyzję podejmie Komitet Ekonomiczno-Finansowy – organ doradczy UE złożony z ekspertów krajów członkowskich. Po uzyskaniu zgody pieniądze trafią do polskiego budżetu.

Polska ma czas na zrealizowanie wszystkich zaplanowanych reform i inwestycji do końca 2026 r. – aby zamknąć cały fundusz, konieczne jest rozliczenie się do sierpnia, a ostatnie wnioski o płatność KE oczekuje do końca września.